Kadencja IX – nr 9 (wrzesień – październik 2006)

poniedziałek, 23 października 2006

Październikowe (18 i 19) posiedzenie prezydium i plenarne Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego zdominowały dwa tematy - standardy kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela oraz model awansu naukowego i akademickiego. Standardami kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela Rada zajmuje się od maja - w związku z art. 45 ust. 2 pkt 1 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym, który obliguje do przedstawienia ich Ministrowi NiSzW do końca tego roku. Kolejny dokument dotyczący tej sprawy przygotowała profesor Mirosława Nowak-Dziemianowicz. Po uzupełnieniu o elementy podnoszone w dyskusji, w której uczestniczył Sekretarz Stanu w Ministerstwie Edukacji Narodowej Mirosław Orzechowski, będzie on przesłany do odpowiednich ministerstw oraz rozpowszechniony w środowisku akademickim i nauczycieli celem zebrania opinii o założeniach modelu kształcenia nauczycieli. W oparciu o nie Rada zaproponuje rozwiązania do odpowiedniego rozporządzenia ministra. Podstawową tezą dokumentu jest założenie, że przygotowanie do zawodu nauczyciela powinno obejmować - na równi - kształcenie w określonym zakresie wiedzy (kierunku studiów) oraz pedagogiczno-dydaktyczno-wychowawcze. Powinno ono być nastawione na kształtowanie absolwentów przygotowanych do pełnienia roli autorytetu w wybranej dziedzinie wiedzy, ale i umiejącego radzić sobie z różnymi problemami wychowawczymi. Można to osiągnąć organizując interdyscyplinarne kształcenie nauczycieli w powołanych do tego celu jednostkach uczelni lub jednostkach międzyuczelnianych. Interdyscyplinarność można osiągnąć w ramach makrokierunków studiów, które uczelnie mogą tworzyć z podstawowych elementów jakimi są kierunki studiów. Przygotowanie do wykonywania zawodu nauczyciela nie może być widziane jako uzupełnienie wiedzy i umiejętności właściwych kierunkom studiów, ale powinno być kształceniem integrującym różne elementy wiedzy i umiejętności niezbędne do wykonywania tego zawodu. Dobry nauczyciel to ten, który wykazuje powołanie i który widzi siebie w roli wychowawcy. Role tę mogą pełnić osoby o określonych cechach, o ukształtowanych postawach oraz dysponujące odpowiednimi umiejętnościami. Takich nauczycieli winniśmy darzyć zaufaniem społecznym i doceniać poprzez odpowiednie uposażenia. Model kariery akademickiej i naukowej to temat budzący emocje od niepamiętnych czasów - nie tylko u nas ale i w innych krajach. Profesor Leszek Dobrzański przedstawił przegląd różnych poglądów na to zagadnienie wyłuskując istotne elementy z toczącej się ostatnio dyskusji. Wypowiedziało się wiele osób, w tym Minister NiSzW profesor Michał Seweryński, obecny na tej części posiedzenia. Konkluzje z dyskusji w formie propozycji konkretnych rozwiązań podjął się przedstawić zespół kierowany przez profesora L. Dobrzańskiego na listopadowym posiedzeniu Rady. Jest wolą Rady, aby kontynuować prace i konkretne propozycje rozwiązań przedstawić. Problem jest jednak złożony i wieloaspektowy, stąd niełatwo będzie osiągnąć konsensus. W większości wypowiedzi przeważał pogląd, że cokolwiek zostanie postanowione należy zmian dokonywać ewolucyjnie dbając o zawyżanie a nie zaniżanie standardów. Polska nauka i szkolnictwo wyższe muszą podążać za zmianami dokonującymi się w tych obszarach w świecie czerpiąc z dotychczasowych osiągnięć i mając na uwadze rosnące oczekiwania otoczenia.

Rada podjęła uchwałę w sprawie budżetu państwa na rok 2007 w zakresie szkolnictwa wyższego, zwracając uwagę na realny spadek nakładów - widoczny szczególnie w relacji do przewidywanego wzrostu dochodów państwa. Rada postuluje zwiększenie budżetu o 350 mln zł na sektor szkolnictwa publicznego - aby zrealizować rosnące zadania jakie nakłada ubiegłoroczna ustawa Prawo o szkolnictwie wyższym - oraz o 100 mln na sektor szkolnictwa niepublicznego - aby sfinansować, w części, kształcenie na studiach stacjonarnych. Zaopiniowane zostały 4 projekty rozporządzeń Ministra NiSzW, w tym w sprawie studiów doktoranckich prowadzonych przez jednostki organizacyjne uczelni, oraz projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej uczelni publicznych - wszystkie pozytywnie z licznymi uwagami i propozycjami modyfikacji. Rada zaopiniowała 5 wniosków uczelni o uzyskanie uprawnień do nadawania stopnia doktora i 2 wnioski - do nadawania stopnia doktora habilitowanego (uchwała 92/2006). Zaopiniowane zostały pozytywnie wnioski 5 uczelni o utworzenie kierunków studiów w trybie art. 11 ust. 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym - w 3 przypadkach Rada sugeruje dostosowanie zaproponowanych standardów kształcenia do powszechnie uznawanej formy. Dwa wnioski nie zostały rozpatrzone wobec braku wymaganych ustawowo standardów kształcenia. Kilka wniosków dotyczyło ustanowienia kierunku studiów o nazwie międzynarodowe stosunki gospodarcze. Zostały one odłożone do dyskusji nad nowelizacją rozporządzenia w sprawie nazw kierunków studiów. Rada zaopiniowała pozytywnie projekty standardów kształcenia dla 16 kierunków studiów (uchwała 93/2006. Powołany został zespół do przeglądu ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym pod kątem usunięcia niedociągnięć, któremu przewodniczy profesor Zbigniew Witkowski. Ustalony został harmonogram posiedzeń Rady w roku 2007.

25 września uczestniczyłem w corocznym spotkaniu rektorów i kanclerzy uczelni artystycznych, będąc zaproszonym przez Podsekretarza Stanu w Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego Tomasza Mertę. Moje wystąpienie i dyskusja dotyczyły kształcenia w obszarze dziedzin artystycznych oraz ogólnej polityki w zakresie kierunków studiów i standardów kształcenia. Istnieje wola aby wkomponować wyższe szkolnictwo artystyczne w system szkolnictwa wyższego z zachowaniem specyfiki tego sektora. W dniach 21-22 i 28-29 września wziąłem udział w dwóch seminariach nazywanych bolońskimi dotyczących wspólnego kształcenia (joint degrees) (Berlin) oraz wymiaru zewnętrznego Procesu Bolońskiego (Oslo). Raporty z tych seminariów będą dostępne na stronach internetowych MNiSzW.

Uczestniczyłem w inauguracji roku akademickiego w Uniwersytecie Gdańskim oraz środowiskowej inauguracji uczelni województwa pomorskiego - 2 października. 6 października wygłosiłem wykład na temat "Krajowa, europejska i globalna przestrzeń edukacyjna" na inauguracji roku akademickiego w Wyższej Szkole Biznesu w Dąbrowie Górniczej - uczelni niepublicznej, dobrze rozwijającej się i wpisującej w system szkolnictwa wyższego w naszym kraju.

Posiedzenia prezydium i plenarne KRASP, w których uczestniczyłem w dniach 11-13 października obfitowały w szereg interesujących wystąpień - w tym prezydenta EUA, profesora Georga Winklera - które z uwagą wysłuchałem. Poinformowałem o pracach bieżących Rady oraz moich doświadczeniach z uczestnictwa w seminariach bolońskich. Zabrałem głos w dyskusji po referacie profesor Ewy Chmieleckiej - na temat europejskich kryteriów kwalifikacji wskazując, że przygotowywane standardy kształcenia wiele elementów tych kryteriów obejmują i że stanowią dobrą bazę do pełnego wdrożenia u nas Procesu Bolońskiego. Doznałem zaszczytu uczestniczenia w obchodach 100 lecia SGH, uczelni w której odbyło się posiedzenie KRASP, oraz inauguracji roku akademickiego 2006/2007 z udziałem Jose M. Barroso, przewodniczącego Komisji Europejskiej, który wygłosił wykład inauguracyjny na temat problemów jednoczącej się Europy i roli w niej Polski. Obecność wielu znamienitych gości świadczy o uznaniu jakim darzona jest nasza najstarsza i zarazem elitarna uczelnia ekonomiczna.

Gdańsk, 20 października 2006 roku

Jerzy Błażejowski

Brak tagów

Pobierz darmowe oprogramowanie
do przeglądania plików