Kadencja VIII - nr 24 (kwiecień 2005)

czwartek, 5 maja 2005

Posiedzenia Prezydium i plenarne Rady Głównej odbyły się 13 i 14 kwietnia. Rada dokonała wyboru osób, które wejdą w skład Komisji Dyscyplinarnej przy Radzie Głównej, której kadencja rozpocznie się 1 stycznia 2006 roku. Kandydatów przedstawiły senaty uczelni, które kształcą na wydziałach prawa (14 uniwersytetów) oraz inne wybrane przez Radę drogą losowania. 25-cio osobowa Komisja Dyscyplinarna jest najwyższym organem orzekającym w sprawach etycznych szkolnictwa wyższego, a jej głównym zadaniem jest dbałość o utrzymanie wysokiego morale środowiska akademickiego. Jest organem odwoławczym względem uczelnianych komisji dyscyplinarnych oraz organem pierwszej instancji w przypadku oceny nagannego zachowania osób sprawujących funkcje kierownicze. Komisja Dyscyplinarna przy Radzie Głównej jest umocowana w ustawie o szkolnictwie wyższym i działa na podstawie rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie postępowania dyscyplinarnego wobec nauczycieli akademickich. Nowo wybranej Komisji należy życzyć wytrwałości w postępowaniu i eliminowaniu nieprawidłowości jakie dotykają nasze środowisko. Od postawy Komisji Dyscyplinarnej przy Radzie Głównej i dyscyplinarnych komisji środowiskowych w dużej mierze zależy czy środowiska uczelniane uchronią się przed plagą nieetycznych zachowań, jakie dotykają inne grupy społeczne.

Głównym tematem dyskusji był Narodowy Plan Rozwoju na lata 2007-2013. Wobec ogólnych sformułowań jakie znalazły się w dokumencie trudno odnieść się do spraw szczegółowych. Taką kwestią są między innymi sprawy nauki i edukacji. O nauce mówi się niewiele, a o edukacji w kontekście ogólnym, bez dostrzeżenia ważnej roli szkolnictwa wyższego w rozwoju gospodarczym i społecznym. Niepokój budzą propozycje niektórych rozwiązań dla obszaru szkolnictwa wyższego. Jest kwestią bezsporną, że niezbędne jest wdrożenie reguł rynkowych do tego sektora. Jednak prywatyzacja państwowego szkolnictwa wyższego, połączona z utworzeniem "spółek skarbu państwa", nie wydaje się być trafnym pomysłem bowiem spółki skarbu państwa - które aktualnie u nas funkcjonują - nie mogą być stawiane za przykład do naśladowania. Rada przekazała uwagi o Narodowym Planie Rozwoju wskazując, że winien on być przedmiotem dalszych konsultacji.

Rada, w stanowisku 63/2005, wyraziła zaniepokojenie z powodu braku możliwości zdawania egzaminów maturalnych przez osoby dotknięte losowymi przypadkami - w dodatkowym terminie. Rada uważa, że termin ten powinien być tak zaplanowany, aby maturzyści mogli uczestniczyć w procedurach rekrutacji do szkół wyższych na rok akademicki 2005/2006.

Rada zapoznała się z projektami rozporządzeń Ministra Nauki i Informatyzacji w sprawie kryteriów i trybu przyznawania i rozliczania środków finansowych na naukę przeznaczonych na organizowanie i finansowanie projektów badawczych, projektów celowych i zadań z zakresu działalności wspomagającej badania oraz w sprawie szczegółowych zasad gospodarki finansowej Funduszu Nauki i Technologii Polskiej. Pierwszy z projektów został przez Radę zaopiniowany pozytywnie. Do drugiego zgłoszono kilka uwag dotyczących potrzeby uwzględnienia ciał opiniodawczych przy pierwotnym podziale kwot, niepewności związanych z zasilaniem Funduszu Nauki i Technologii Polskiej - tylko z prywatyzacji - oraz potrzeby zwrócenia większej uwagi na wspieranie rozwoju młodych kadr naukowych i na upowszechnianie oraz promowanie osiągnięć naukowych. Rada zaopiniowała wnioski jednostek organizacyjnych szkół wyższych o przyznanie uprawnień do nadawania stopni naukowych oraz regulaminy przyznawania stypendiów naukowych. Zaopiniowany został pozytywnie projekt standardów nauczania dla kierunku "inżynieria biomedyczna", którego ustanowienie Rada zarekomendowała Ministrowi Edukacji Narodowej i Sportu w uchwale 178/2005. Rada pozytywnie odniosła się do wniosku Rektora Akademii Ekonomicznej w Krakowie o utworzenie kierunku studiów o nazwie "gospodarka i administracja publiczna" - za zgodą Państwowej Komisji Akredytacyjnej (to jest w trybie art. 4a ustęp 3 ustawy o szkolnictwie wyższym). Uchwałą 171/2005 Rada uzupełniła uchwałę Nr 168/2005 w sprawie czasu trwania studiów, umiejscowienia i treści przedmiotów ogólnych w standardach kształcenia oraz zalecanego poziomu liczby godzin przedmiotów ogólnych, podstawowych i kierunkowych na studiach pierwszego stopnia. Jest to ważny dokument, który wraz z uchwałą 120/2004, określa zasady przygotowywania nowych standardów kształcenia.

12 kwietnia miało miejsce spotkanie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu oraz przedstawicieli Departamentu Szkolnictwa Wyższego i Rady Głównej z ekspertami przygotowującymi projekty standardów kształcenia - nieobecnymi na pierwszym spotkaniu w końcu marca. Tym samym powołani zostali eksperci dla wszystkich kierunków studiów. Ich nazwiska dostępne są na stronie internetowej MENiS. Eksperci podjęli się ważnego i trudnego zadania, bowiem nie jest łatwo określić ramy nowoczesnego kształcenia w krótkim dokumencie jakim mają być standardy. Z tego co mi wiadomo, podejmowane są szerokie konsultacje środowiskowe nie tylko na poziomie szkół wyższych, ale również instytucji i towarzystw naukowych, organizacji pracodawców i innych. Jest gorący apel, aby ułatwić pracę ekspertom oraz służyć im radą i doświadczeniem. Eksperci pełnią rolę koordynatorów i przygotowują standardy wspólnie z instytucjami nauczającymi oraz zatrudniającymi przyszłych absolwentów. Wyjaśnieniu kwestii przypisywania punktów ECTS przedmiotom określonym w standardach służyło spotkanie przedstawicieli Rady Głównej oraz Departamentu Szkolnictwa Wyższego MENiS z Promotorami Bolońskimi. Jest istotne, aby zasady przypisywania były spójne i jednakowo rozumiane przy formułowaniu standardów dla różnych kierunków studiów.

13 i 14 marca odbyły się dwa posiedzenia Sejmowej Komisji Edukacji, Nauki i Młodzieży w sprawie projektu ustawy "Prawo o szkolnictwie wyższym". Zakończyły one dyskusję - na obecnym etapie - nad projektem. Projekt ma być sprawdzony pod względem poprawności legislacyjnej i trafić pod obrady Sejmu. Na ostatnich posiedzeniach posłowie zaproponowali daleko idącą nowelizację ustawy o stopniach i tytule naukowym oraz o stopniach i tytule w zakresie sztuki, która znosi zatwierdzanie przez CK stopni doktora habilitowanego w obecnym kształcie. Zaproponowana zmiana zyskała jednoznaczne poparcie Komisji i zyska je zapewne w Parlamencie. Na jednostki spadnie więc obowiązek dogłębnej analizy rozprawy, dokumentacji oraz oceny kandydata zanim otrzyma on najwyższy stopień naukowy. Będzie to istotne wyzwanie, bowiem CK zachowa prawo wstrzymywania lub zawieszania uprawnień w tym zakresie. Z drugiej strony, zwolennicy zniesienia habilitacji od dawna zarzucali instytucjom nadającym ten stopień naukowy i CK zbytni liberalizm. Jest więc okazja, aby wzmocnić pozycję habilitacji tak, aby stała się ona autentycznym sitem przez które przejdą tylko ci, którzy poprzez osiągnięcia i kreatywne umiejętności przygotowani są do pełnienia kierowniczej roli w instytucjach akademickich i naukowych. Jeśli to nie nastąpi, jest prawdopodobne, że habilitacja zniknie z naszego systemu szkolnictwa wyższego i nauki.

Gdańsk, 30 kwietnia 2005 roku

Jerzy Błażejowski

Brak tagów

Pobierz darmowe oprogramowanie
do przeglądania plików